Presidenten
van Amerika: Harry S. Truman

| Geboren: |
8 mei 1884 |
| President: |
12 april 1945 - 20 januari 1953 |
| Overleden: |
26 december 1972 |
Harry S. Truman was de 33e president (1945 – 1953) van de
Verenigde Staten. Hij volgde Franklin Roosevelt op in 1945 toen
deze plotseling overleed.
Voor presidentschap
Jeugd
Harry Truman werd geboren op 8 mei 1884 in Lamer, Missouri. Al vroeg
verhuisde hij naar Independence, waar hij een aantal hobby’s
beoefende. Hij hield van geschiedenisboeken, piano spelen en koesterde
de droom om ooit een beroemde soldaat te worden. Door de benarde
financiële situatie van zijn ouders, was het de eerste jaren
nog niet mogelijk om naar school te gaan. Dit gebeurde pas op zijn
achtste jaar. Hij ging naar Independence High School en studeerde
daar in 1901 af. Vervolgens ging hij twaalf jaar lang aan de slag
als boer bij zijn ouders. Daarnaast bezat hij een klein eigen bedrijfje
dat actief was in de mijnbouw en olie.
In de Eerste Wereldoorlog was Truman officier en commandant bij
de artillerie en vocht hij in Frankrijk om Europa te bevrijden.
Het leven als soldaat beviel Truman wel.
Na de oorlog trouwde Truman met Elizabeth Virginia Wallace en zij
kregen samen één kind; Mary Margaret Truman. In dezelfde
tijd begon ook zijn belangstelling voor de politiek, die zich uitte
in een lidmaatschap bij de Democratische Partij.
Aanloop carriere
Toen Truman eenmaal lid was geworden van de Democratische Partij
werd hij benoemd tot rechter van Jackson County Court. Deze functie
combineerde hij met een studie rechten en bekleedde hij van 1926
tot en met 1934. Als rechter hield hij zich vooral bezig met het
managen van de financiën van de VS. Hij deed dit tijdens de
“Great Depression”.
De volgende carrièrestap was een functie als senator. Hij
werd vele malen herkozen werd nationaal bekend tijdens door zijn
onderzoek naar de verspilling van overheidsuitgaven en corruptie.
Door deze bezigheden heeft Truman een reputatie verworven van een
integere, eerlijke en efficiënte man.
Toen Truman in 1944 door Franklin Roosvelt aangesteld werd als vice-president
en samen versloegen zij de Republikeinen in de verkiezingen van
1944. Door de plotselinge dood van Franklin Roosevelt was Truman
slechts 82 dagen vice-president tot dat hij president werd. Truman
staat bekend als een man die van zijn foute leerde. Hij wilde problemen
niet uitstellen en doorschuiven naar de toekomst, maar ze meteen
aanpakken. Hij nam de schuld van belangrijke beslissingen dan ook
op zich met zijn bekende leus; “The buck stops here”.
Tijdens presidentschap
Eerste termijn
In 1945 werd Truman dus plotseling president in turbulente tijden.
Twee weken nadat hij aangetreden was pleegde Hitler zelfmoord in
Berlijn, waarna Duitsland zich overgaf op 7 mei 1945. De oorlog
in de Pacific was daareentegen nog lang niet over; experts voorspelden
dat het nog minimaal een jaar zou duren en dat de VS echt een invasie
zou moeten plegen in Japan.
In de tussentijd werkten Groot-Brittannië en de Verenigde Staten
aan het meest dodelijke wapen; de Atoombom. Toen deze af was en
succesvol getest was in de zomer van 1945 gaf Truman toestemming
om de bom te gebruiken tegen Japan. Op 6 en 9 augustus 1945 liet
de “U.S. Army Air Force” twee atoombommen vallen op
twee steden; Hiroshima en Nagasaki. 150.000 Mensen werden in één
klap vermoord en voor ruim 100.000 ‘overlevers’ begon
een lange lijdensweg door de neveneffecten zoals radioactieve straling.
Truman wilde verder bloedvergieten in de oorlog vermijden en meendde
dat door het met grof geweld afdwingen van de Japanse capitulatie
de oorlog snel afgelopen zou zijn, waardoor veel levens gered zouden
worden. Tegenover deze argumentatie staat het beeld van Truman als
één van de grootste oorlogsmisdadigers ter wereld.
Er speelden in het begin van zijn presidentsschap nog meer internationale
affaires; de relatie tussen de VS en de Sovjet-Unie stond onder
druk. Er waren te grote ideologische verschillen. De VS was voor
democratie en een vrije markt, terwijl de Sovjet-Unie aanhanger
was van een totalitaire staat en een – daarbij behorende -
centraal geplande economie had. Het grootste verschil lag in het
belang dat beide landen hadden in de opkomende machten van Europa
en Azië. Uit dit ideologische verschil kwam de Trumandoctrine
voort, wat leidde tot de containment politiek.
Truman wilde Europa buiten de invloed van de Sovjet-Unie houden.
Uiteindelijk werd Europa verdeeld in een oostelijk Sovjet-Unie geörienteerd
blok en een westers Amerikaans geörienteerd blok. Dit was het
begin van de vijftien jaar durende Koude Oorlog.
Truman was dus voorstander van internationaal samenwerking en was
hij betrokken bij de oprichting van de Verenigde Naties. Via het
in 1947 in werking gestelde Marshall-plan werd geld ter beschikking
gesteld voor landen die tijdens de Tweede Wereldoorlog het zwaarst
waren getroffen. Daarnaast steunde hij de oprichting van de staat
Israël.
Qua binnenlands beleid waren sociale zekerheid en werkgelegenheid
centrale thema’s, wat tot uiting kwam in het “21 points
program” waarin bijvoorbeeld de uitbreiding van de AOW, bescherming
van minderheden, nieuwbouw in binnensteden, verbetering van de gezondheidszorg,
onderwijs en werkgelegenheid centraal stonden. Daarnaast wilde Truman
een continue rol van de overheid in de economie en het “New
Deal” plan van Roosevelt (om de economie en de landbouw weer
te herstellen na de grote recessie) liberaliseren. Het was echter
lastig om deze plannen te realiseren, omdat de Republikeinen op
dat moment een meerderheid in het Congres hadden. Dit resulteerde
(met name ook door de gevolgen van de oorlog) in een economie met
hoge inflatie en tekorten. De populariteit van Truman en de Democraten
nam sterk af, waardoor er nog weinig geloof was dat de Democraten
in 1948 de tweede termijn konden winnen. In de aanloop naar de verkiezingen
stabiliseerde de economie en kreeg Truman steeds meer steun voor
zijn progressieve beleid, waardoor hij toch heeft gewonnen.
Tweede termijn
Truman zag zijn overwinning als steun voor een liberaal programma,
die hij ontwikkelde en presenteerde onder de naam “The Fair
Deal”. Deze visie was niet juist, de burgers en het conservatieve
Congres keerden zich juist tegen het programma. Truman kreeg het
wel voor elkaar om het minimum loon te verhogen en de sociale veiligheid
uit te breiden. Ook de Amerikaanse economie bleef stijgen. Toch
was er veel kritiek op de regering, die vooral gericht was op het
corrupte karakter en de softe omgang met het communisme.
Truman bleef te maken hebben met oorlogen; in 1949 ontstond de NATO
en vanaf 1950 stuurde hij militairen naar Zuid-Korea om de aanval
vanuit het communistische noorden af te slaan. Hierdoor verhinderde
hij dat China betrokken werd bij deze oorlog, waardoor hij een groot
conflict tussen de VS en China / de Sovjet-Unie wilde vermijden.
Door de nieuwe wet dat een president zich maar één
keer herkiesbaar mocht stellen stelde Truman zich in 1952 niet herkiesbaar
en verhuisde weer naar Independence, waar hij op 26 december 1972
overleed.
Na presidentschap
Politieke invloed
De legitimiteit van Truman werd na zijn aftreden steeds duidelijker
en omvangrijker. De president heeft te maken gehad met enorme uitdagingen,
zowel in het binnenland als internationaal en op het politieke vlak.
Ondanks een aantal blunders heeft hij ook succes geboekt. Hij zette
een aantal eerste belangrijke eerste stappen op het gebied van burgerrechten,
hield zich vast aan het “New Deal” plan en zorgde voor
een groeiende economie die nog lang aan heeft gehouden. In de buitenlandse
politiek hebben Truman en zijn adviseurs de basis gelegd voor het
huidige internationale beleid van de VS.
Over de beslissing om de atoombom te gebruiken is nog steeds veel
discussie. Voorstanders pleiten ervoor dat de oorlog hierdoor vroegtijdig
beïndigd is, en dat er hierdoor veel levens gered zijn. Tegenstanders
menen dat het nooit te rechtvaardigen is om onschuldige burgers
in een oorlog te betrekken.